Ik woon in Israël. Een land dat ligt in een gebied dat symbool staat voor ‘onoplosbare conflicten’. Hoe gaan de mensen ter plekke daarmee om? De Israëlische maatschappij is gemengd. Israëli’s en Palestijnen, liberaal en orthodox, zij komen elkaar tegen op allerlei momenten in het leven. In ziekenhuizen, het openbaar vervoer, in winkelcentra, op universiteiten, bij culturele bijeenkomsten, op sommige scholen en op nog veel meer plekken. Er zijn gemengde steden. En zelfs uitwisselingen op allerlei gebieden met omliggende Arabische buurlanden, ook al zijn er vaak geen officiële banden.
Mijn morele verantwoordelijkheid
Ik kom uit een Nederlands-Joods gezin. Zolang als ik me kan herinneren, zetten mijn ouders zich in voor Israël en het Jodendom en dat hebben ze aan hun kinderen doorgegeven. Ik neem die verantwoordelijkheid serieus. Mijn achtergrond is bepalend voor de manier waarop ik leef, voor mijn religie en tradities. Ik ben een kind en kleinkind van overlevenden van de Tweede Wereldoorlog. Er staan generaties op mijn schouders die nooit zijn teruggekomen. Ik behoor tot een mooi volk, waarom ik moet lachen en huilen.
Maar ik ben niet alleen Joods en woon niet alleen in Israël, ik maak deel uit van een grote, wijde wereld. Ook dat brengt morele verantwoordelijkheden met zich mee. Die voel ik sterk, ik ben daar al van jongs af aan mee bezig. Een vroegere buurvrouw vertelde me dat ik al op vijftienjarige leeftijd diepzinnige gesprekken met haar voerde over de toestand in de wereld. Zo heb ik haar eens gezegd dat als iedereen in de wereld tegelijk een gebed zou zeggen, er vrede zou zijn.
Oorlog is iets van de politiek
Mijn verhuizing naar Israël in 2005 was voor mij vanzelfsprekend. Ik kwam er jaarlijks al vele malen. Mijn leven hier heeft me geleerd genuanceerder te denken. Voor mij is het land een mengelmoes van emoties en ontmoetingen met bekende onbekenden; hun verhaal en hun geschiedenis zijn de mijne.
Door mijn werk als journalist leerde ik een ander Israël zien dan ik kende van de jaren dat ik er met mijn ouders kwam, dat waren toch meer vakanties. Zo ontdekte ik dat er geen oorlog is op het niveau van de mensen. Oorlog is iets van de politiek.
Het leven in Israël heeft me ook geleerd dat er geen goed of slecht is, geen ja of nee, geen zwart of wit. Elk verhaal heeft veel kanten, hoe moeilijk dat soms ook te aanvaarden is.
Changemakers
In Over Grenzen laat ik zien wat er gebeurt in het land waar ik woon. Gezien door de ogen van een rijke schakering aan mensen die ik de afgelopen jaren heb ontmoet door mijn werk, aangevuld met eigen dagboekfragmenten, ervaringen en bevindingen.
Dit boek gaat zo min mogelijk over politiek, maar soms, om een onderwerp goed te begrijpen, kan ik er niet omheen. Zoals iemand tegen mij zei: ‘Ieder grassprietje in Israël is politiek geladen.’
De Israëlische maatschappij vind ik vaak ingewikkeld en verwarrend, omdat iedere groep zijn eigen verhaal en waarheid heeft. Neem bijvoorbeeld Israëls onafhankelijkheidsdag. Voor de Joodse bevolking is het een feestdag, voor de Arabische bewoners een van de zwartste dagen in hun geschiedenis. Toch is het mogelijk deze dag samen te vieren en te gedenken. Ik kom daar in het boek een paar keer op terug.
In mijn boek maak je kennis met mensen die het nieuws vaak niet halen. Reis met mij mee langs de meest fantastische initiatieven tussen Israëli’s en Palestijnen, in het klein en in het groot. Ontdek de alledaagse dingen die een voorbeeld zijn voor de wereld. De verhalen van al de mensen die actief zijn en voor vrede zorgen. Hun verhalen en emoties. Hun waardevolle boodschappen.
Verschenen op Wereldwijven als Joanne uit Israël: “Hier heb ik geleerd genuanceerder te denken.”
